3.2 โรคแอนแทรกซ์
 

3.2 โรคแอนแทรกซ์ (Anthrax)
สาเหตุเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย บาซิลลัสแอนทราซิส (Bacillus anthracis) แกรมบวก รูปร่างเป็นแท่งสีเหลี่ยม หัวท้ายตัด สามารถแยกเชื้อนี้ได้จากเลือด เนื้อเยื่อ อวัยวะ และสิ่งขับถ่ายของสัตว์ที่เป็นโรค เชื้อนี้เมื่ออยู่ในร่างกายจะมีแคปซูลห่อหุ้ม แต่เมื่อสัมผัสกับอากาศภายนอกจะสร้างสปอร์ ทำให้มีความทนทานต่อ สิ่งแวดล้อม สามารถอยู่ในดินได้นานเป็นสิบๆ ปี โรคนี้เป็นโรคที่เกิดจากการติดต่อโดยการสัมผัสกับอวัยวะของ สัตว์ป่วยที่พบเชื้อโรคดังกล่าว ได้แก่ โค กระบือ ม้า แพะ แกะ และสัตว์ป่า เช่น ช้าง แรด อูฐ  กวาง เลียงผา เนื่องจากทุก เนื่องจากเชื้อโรคทนต่อสภาพแวดล้อม  การสัมผัสหนังสัตว์หรือขนสัตว์ที่ตากแห้ง หรือผ่านขั้นตอนการผลิตในโรงงานแล้ว ก็ยังอาจพบสปอร์อยู่ที่ผลิตภัณฑ์เหล่านี้ได้นานหลายปี

ลักษณะงานและอาชีพที่เสี่ยง
ผู้ที่ทำงานในในอุตสาหกรรม ขนสัตว์ หนังสัตว์ เกตรกรผู้เลี้ยงสัตว์ เจ้าหน้าที่ทางห้องปฏิบัติการเกี่ยวกับสัตว์ป่า 

อันตรายต่อระบบอวัยวะที่สำคัญของร่างกาย

จากการติดเชื้อผิวหนังที่เป็นแผล ทางระบบการหายใจ และระบบทางเดินอาหาร

อาการและอาการแสดงของโรค

การติดเชื้อทางผิวหนังมักจะพบประวัติชำแหละเนื้อวัว หรือควายที่ตายเองโดยไม่ทราบสาเหตุ  ต่อมาประมาณ 2-3 วันจะมีตุ่มแดงขึ้นตรงที่สัมผัส เช่น มือหรือนิ้วมือ ตุ่มจะคันแต่ไม่เจ็บ และในเวลา 12-48 ชั่วโมงต่อมา จะพองเป็นตุ่มน้ำใส และกลายเป็นตุ่มหนอง ตรงกลางจะแตกและแผลจะลึกกลมเหมือนเบ้าขนมครกมีขอบนูนชัด แผลจะกลายเป็นสีน้ำตาล ต่อมาจะกลายเป็นสีดำเหมือนถูกบุหรี่จี้ขอบแข็ง  พบอาการไข้ปวดหัว และอ่อนเพลีย  การติดเชื้อที่ระบบทางเดินหายใจ ผู้ป่วยจะมีอาการไข้สูง หายใจขัด กระสับกระส่าย เจ็บคอ หายใจลำบาก อาจเสียชีวิตได้จากระบบหายใจล้มเหลว  การติดเชื้อที่ระบบทางเดินอาหาร จากการรับประทานเนื้อหรือเครื่องในสัตว์ป่วยที่ตายด้วยโรคนี้แล้วไม่ปรุงให้สุกเพียงพอ พบอาการปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน คล้ายอาการของภาวะอาหารเป็นพิษ

การวินิจฉัยโรคเพื่อการรายงาน
1. มีประวัติหรือประวัติการสัมผัสกับอวัยวะของสัตว์หรือผลิตภัณฑ์จากสัตว์ที่ป่วยเป็นโรค
2. อาการและอาการแสดง โดยเฉพาะรอยโรคที่ผิวหนัง
3. การตรวจสอบทางห้องปฏิบัติการเพื่อหาเชื้อหรือหาแอนติบอดีที่ร่างกายสร้างขึ้นมาต้านเชื้อ

การตรวจทางห้องปฏิบัติการ
1.การตรวจหาเชื้อในเลือด แผล หรือสิ่งคัดหลั่งจากร่างกาย (discharge) โดยป้ายสไลด์และ ย้อมสี Gram-stain
2. การเพาะเชื้อ นำเลือด น้ำเหลืองหรือหรือสิ่งคัดหลั่งจากร่างกาย จากรอยโรคระยะ ที่เป็นตุ่มพองมาเพาะเชื้อในห้องปฏิบัติการ